3 czerwca 1767 roku w krobskim ratuszu zapisano sprawę o „zniewagę uczynioną publicznie na Ratuszu przy mięsnych jatkach”. Źródło nie podaje nazwisk uczestników ani słów, które padły.
Zachowało za to dokładne miejsce zdarzenia. Ten krótki wpis prowadzi do części ratusza, w której obok urzędu i sądu działał handel.
Handel pod dachem ratusza
Kontrakt na budowę drewnianego ratusza z 1723 roku przewidywał w jego przejściu przestrzeń handlową, w tym mięsne jatki, dlatego pod jednym dachem spotykały się urząd, sąd i handel. Ratusz nie służył więc wyłącznie władzom miasta, bo przychodzono tam również po mięso i w innych codziennych sprawach.
Jatka miała również wartość gospodarczą. W dokumencie z 1424 roku Andrzej Rampalicz dochodził od wójtów Pawła Jarego i Macieja Rampalicza sześciu grzywien pożyczonych pod zastaw dochodu z jatki rzeźnickiej oraz kolejnej grzywny za własną pracę i naprawy.
Dokument z 1424 roku nie pozwala utożsamić tamtej jatki z jatkami znanymi z XVIII-wiecznego ratusza. Potwierdza jednak, że handel mięsem i dochód z takiego stanowiska należały do gospodarczej historii miasta na długo przed zdarzeniem z 1767 roku.
Rzeźnicy zostawili własne akta
Muzeum w Gostyniu przechowuje dokumentację cechu rzeźników z Krobi: księgi członków, rachunki, składki, dokumenty dłużne, regulacje uboju i akta sądu cechmistrzowskiego.
W 1793 roku przed takim sądem przesłuchiwano świadków w sprawie Wintrowicz–Łagodziński, a rok później w spisie mieszkańców występuje Paweł Łagodziński oraz kilku Wintrowiczów. Obecny materiał nie pozwala utożsamić tych osób ze stronami wcześniejszego sporu, ponieważ sam opis sprawy z 1793 roku nie podaje imion uczestników.
Z wydarzenia z 1767 roku nie da się więc odtworzyć pełnej kłótni. Pozostał jednak dokładny adres: mięsne jatki działające w krobskim ratuszu.
Skąd to wiemy?
- Archiwum Państwowe w Poznaniu, Akta miasta Krobia, księga wójtowska, sygn. 53/4312/0/-/I/13 – zapis z 3 czerwca 1767 r. dotyczący „zniewagi uczynionej publicznie na Ratuszu przy mięsnych jatkach”.
- Instytut Historii PAN, Słownik historyczno-geograficzny ziem polskich w średniowieczu, hasło „Krobia” – wzmianka z 1424 r. o Andrzeju Rampaliczu, wójtach Pawle Jarym i Macieju Rampaliczu oraz zastawie dochodu z jatki rzeźnickiej.
- Kontrakt budowy krobskiego ratusza z 1723 r. – podstawa informacji o przestrzeni handlowej i jatkach w przejściu przez budynek.
- Muzeum w Gostyniu, archiwalia cechu rzeźników w Krobi – księgi członków, rachunki, dokumenty finansowe, regulacje uboju i materiały sądu cechmistrzowskiego, w tym sprawa Wintrowicz–Łagodziński z 1793 r.
Zobacz także
- „Miasteczko upada gdy mu intrata ginie” — o mieszkańcach broniących przyszłego dochodu miasta.
- Wiatrak za 600 złotych. Co dokładnie sprzedano w Krobi — o wartości i wyposażeniu osiemnastowiecznego wiatraka.